Tormod MacLeòid

Tha an artaigeil seo ann an Gàidhlig. Is urrainn an fhear Beurla a leughadh an seo.

Cruinneachaidhean Foillsichte

 * Bàrdachd ann an Gairm agus Bàrdachd à Leòdhas
 * feadhainn eile gun fhoillseachadh

Beatha
Rugadh Tormod ann am Portbholair, agus fhuair e foghlam ann am Bun Sgoil na h-Àird, Sgoil MhicNeacail, Oilthigh Ghlaschu agus Colaisde Foghlaim Jordanhill. Bha e na thidsear ann an sreath sgoiltean Leòdhasach: Gravir 1930-31, Fidigarry 1931-35, Loch Cròistean 1935-43, A’ Chnuic 1943-52 agus Lìonail 1952-68. Ann an 1932 phòs e Marion NicLeòid bho Rànais agus bha ceithir chloinn aca. Tron Dara Cogadh bha e anns an Home Guard.

Ann an Lìonail bha Tormod na cheannard air an Ionad Ghàidhlig agus na Iar-Cheannard air an sgoil gu lèir. Thug na sgoilearan ‘Am Bodach’ air mar far-ainm, agus b’urrainn dhà cuspair sam bith air a’ churaicealam a theagasg le eudmhorachd, ach bha ùidh sònraichte aige ann an cànan, litreachas, beul-aithris agus ceòl nan Gàidheal. Dheasaich e Tàintean, iris na sgoile, le mòran stuth Gàidhlig ann. Bha e na shòisealach fad a bheatha, agus na bhall den phàrtaidh Làbarach.

Bhàsaich e ann an Lìonail às dèidh tinneas fhada air an 14mh là den t-Samhain 1968, bliadhna mus robh dùil aige a dhreuchd a leigeil seachad.